Polecamy

Najlepsze szwedzkie kryminały – klasyka, którą musisz znać. Mroczne historie prosto ze Skandynawii

Napisane przez Gandalf

Szwedzkie kryminały należą do klasyki gatunku i są jednymi z najbardziej poczytnych na całym świecie. Stały się na tyle popularne, że Szwedzka Akademia Twórców Literatury Kryminalnej utworzyła nawet specjalną nagrodę literacką dla najlepszej szwedzkiej powieści kryminalnej, przyznawaną co roku od 1982. Niemal każdy, i to niekoniecznie fan książek sensacyjnych, słyszał o Stiegu Larssonie, Henningu Mankellu bądź Camilli Läckberg. Przedstawiamy ich najlepsze powieści, a także prezentujemy innych, również utalentowanych pisarzy, nagrodzonych za swoją twórczość prestiżowymi nagrodami. Jeśli uwielbiasz mroczne tajemnice w chłodnym, skandynawskim klimacie i makabryczne morderstwa, poniższe książki są właśnie dla ciebie.

Szwedzka trylogia

Trylogii „Millennium” Stiega Larssona niemal nikomu nie trzeba przedstawiać – jej części to jedne z najlepszych szwedzkich kryminałów, a na ich podstawie powstało kilka filmów, jak choćby słynna ekranizacja z Noomi Rapace w roli głównej. Bohaterami trylogii („Mężczyźni, którzy nienawidzą kobiet”, „Dziewczyna, która igrała z ogniem”, „Zamek z piasku, który runął”) są dziennikarz Mikael Blomkvist i młoda, buntownicza hakerka Lisbeth Salander, którzy wspólnie rozwiązują mroczne zagadki i starają się wyjaśnić różne zbrodnie, zarówno „świeże”, jak i te popełnione kilkadziesiąt lat wcześniej. Wszystkie powieści to wielowątkowe historie, postacie są nietuzinkowe, a ich psychika i relacje mistrzowsko zakreślone. Książki dają łącznie ponad 2 tysiące stron doskonałego kryminału i są jedną z najpopularniejszych pozycji tego gatunku. Jeśli koś dopiero zaczyna przygodę z powieściami sensacyjnymi, nie ma chyba lepszego początku niż Larsson i „Millennium” – to doskonały thriller polityczny, który zdobył mnóstwo fanów na całym świecie.

Kurt Wallander po raz ostatni

Oto finalna książka słynnego Henninga Mankella – „Ręka. Ostatnie śledztwo Wallandera”. Składają się na nią dwie części: pierwsza to opowiadanie o komisarzu Kurcie Wallanderze, a druga to zapiski Mankella na temat całej serii jego książek i głównego bohatera, zawierająca spis przeróżnych miejsc i postaci oraz pozwalająca czytelnikowi jeszcze lepiej poznać postać komisarza. Fani Mankella będą szczególnie zachwyceni, jednak książka przypadnie do gustu także osobom, które nie spotkały się dotychczas z dokonaniami Wallandera: fabuła opowiadania jest bowiem wciągająca, a samą książkę czyta się jednym tchem. Akcja koncentruje się na wyprowadzce komisarza z Ystad, miasta, w którym dotychczas prowadził śledztwa w sprawie makabrycznych zbrodni. Traf jednak chciał, że ogród domu, który Wallander ma zamiar kupić, posiada mroczną tajemnicę – pół wieku temu zakopano tam ciała dwóch zamordowanych osób. Kurt musi więc po raz ostatni rozwikłać zagadkę i dowiedzieć się, kim były ofiary i dlaczego zostały zamordowane – a także znaleźć potencjalnego zabójcę, który może czaić się niemal wszędzie…

Saga o Fjällbace

Czas na królową szwedzkich kryminałów, czyli Camillę Läckberg, autorkę głośnej sagi o Fjällbace, na którą składa się łącznie 10 części. Pierwsze cztery zostały wydane pomiędzy 2003 a 2006 rokiem (debiutancka „Księżniczka z lodu”, „Kaznodzieja”, „Kamieniarz”, „Ofiara losu”), kolejne cztery pomiędzy 2007 i 2011 rokiem („Niemiecki bękart”, „Syrenka”, „Latarnik”, „Fabrykantka aniołków”), a dwie ostatnie, „Pogromca lwów”, i najnowsza, „Czarownica”, odpowiednio w 2014 i 2017. Powieści, choć są ze sobą powiązane głównymi bohaterami oraz przede wszystkim miejscem akcji, można czytać w dowolnej kolejności – każda z nich tworzy bowiem odrębną, mrożącą krew w żyłach historię. Protagonistami są zazwyczaj pisarka Erika Falck oraz policjant, a jednocześnie mąż Eriki, Patrik Hedström. Wspólnymi siłami rozwiązują zagadki różnych morderstw, które napotykają we Fjällbace. Wszystkie książki mają niesamowity, hipnotyzujący wręcz klimat, a fakt, że autorka osadziła fabułę w swoim rodzinnym mieście, dodaje całej sadze realizmu. Obok twórczości Larssona i Mankella dzieła Läckberg są zdecydowanie obowiązkową pozycją dla każdego fana szwedzkich kryminałów.

Wyjaśnienie po latach

Dziennik mojego zniknięcia” Camilli Grebe zdobył w 2017 roku nagrodę za najlepszą szwedzką powieść kryminalną. We wsi Ormberg w przeszłości doszło do tajemniczego morderstwa, które po latach łączy ze sobą trójkę głównych bohaterów. Malin, młoda policjantka, była tą, która odnalazła wtedy szkielet dziecka. Nikomu nie udało się jednak rozwiązać tej sprawy: nie wiadomo, kim był zabójca i co dokładnie się stało. Teraz jednak śledztwo wznawia Hanne, psycholog sądowa, mająca coraz większe problemy z pamięcią, ale mimo to uparcie próbująca znaleźć mordercę. Los sprawia, że jej dziennik, w którym zapisywała wszystkie ważne wydarzenia, wpada w ręce Jakea, tajemniczego chłopca. Niemal w tym samym momencie Hanne zostaje porwana, ale kiedy pojawia się ponownie, nie jest w stanie opowiedzieć, co się z nią działo. Dochodzi także do drugiej zbrodni – w lesie, w tym samym miejscu co kiedyś, pojawiają się kolejne zwłoki. Czy ten sam morderca znowu grasuje w okolicy? A może pojawił się jego naśladowca? I co dokładnie działo się z Hanne, kiedy przepadła bez śladu – czy dziennik, w którego posiadaniu znajduje się chłopiec, może dać na to odpowiedź?

Mroczny debiut

Zmierzch”, ostatnia powieść w zestawieniu, jest jednocześnie pierwszą wydaną książką Johana Theorina. Nie bez powodu dostała nagrodę Szwedzkiej Akademii Kryminału za najlepszy debiut w 2007 roku – napięcie fabularne autor buduje stopniowo i powoli, przez cały kryminał, dzięki czemu czytelnik z każdą stroną wciąga się w historię jeszcze bardziej. Akcja rozgrywa się na mrocznej, zamglonej wyspie, a głównymi bohaterami są członkowie rodziny Davidsson. Kilka lat wcześniej, o zmierzchu, z ich domu zniknął zaledwie czteroletni chłopiec, niefortunnie przez nikogo niepilnowany. Nie udało odnaleźć się ani ciała, ani żadnych śladów, więc dziecko uznano za zmarłego – rodzina nie chce się jednak pogodzić z tą myślą. Gdy nagle staruszek otrzymuje tajemniczą przesyłkę z bucikiem zaginionego wnuka, całe zdarzenie przypomina się rodzinie na nowo i Davidssonowie ponownie próbują rozwiązać zagadkę – mają nadzieję, że chłopiec gdzieś jest i nadal żyje, albo przynajmniej chcą odnaleźć jego ciało i zaznać w końcu spokoju. W finale książki wyjdzie jednak na jaw prawda, której nikt się nie spodziewał.

Szwedzkie kryminały są idealne zarówno dla zagorzałych czytelników literatury sensacyjnej, jak i dla osób, które chcą zacząć swoją przygodę z tym gatunkiem. Mają niesamowity klimat, niebanalną fabułę i oryginalnych bohaterów, a dodatkowo często zaskakują zakończeniem. Doskonale wprowadzą w świat kryminałów każdego, kto wcześniej nie miał z nimi do czynienia. To powieści, od których trudno się oderwać, o czym doskonale wiedzą fani takich pisarzy jak Larsson czy Mankell. Każda z wymienionych pozycji to majstersztyk i czyta się je z wypiekami na twarzy – wszystkie z nich możesz zamówić na Gandalf.com.pl.

Zobacz podobne wpisy:

O autorze

Gandalf