Wspomnienia polityczne

02 kwietnia 2009

Adam Śmiech asmiech@uni.lodz.pl

Trzecia, najkrótsza część wspomnień prof. Stanisława Głąbińskiego, posła i senatora niepodległej Polski, wybitnego ekonomisty i polityka Narodowej Demokracji, obejmuje lata 1926-1939, a więc lata rządów tzw. Sanacji, obozu politycznego marszałka Józefa Piłsudskiego, który doszedł do władzy w wyniku zamachu stanu 12-15 maja 1926 r. i rządził II RP do klęski wrześniowej. Głąbiński napisał swe wspomnienia już po Wrześniu, w okupowanym przez ZSRR Lwowie. Ogrom klęski, ponowna utrata niepodległości przez Polskę, poczucie przygnębienia z powodu niewykorzystanej szansy - to wszystko sprawia, że przez Autora przemawia głęboki żal, gorycz i pretensja do tych, którzy Polską rządzili przez 13 ostatnich lat międzywojnia, a głosząc mocarstwową pozycję Polski, rozbudzili ogromne nadzieje, które prysły we wrześniowym słońcu 1939 r. Głąbiński ocenia ich bardzo surowo, wskazując na zakłamanie elit, drastyczne rozchodzenie się propagandy z rzeczywistością, moralne uchybienia Sanatorów, nie oszczędzając samego Piłsudskiego. Czytelnik, przyzwyczajony do wszechobecnej dzisiaj w mediach, ale także np. w wypowiedziach polityków, idealistycznej wizji międzywojnia, może doznać szoku. Ludzi myślących lektura zachęci jednak z pewnością do zgłębienia tematu i bliższego mu się przyjrzenia (także z innych, niż Autora, punktów widzenia), co zawsze wzbogaca wiedzę i poszerza horyzonty. Właściwemu tekstowi (a jest to pierwsza oficjalna edycja końcowej części wspomnień Głąbińskiego w kraju - wcześniej wydane były w Londynie i w II obiegu) towarzyszy ciekawy komentarz syna Autora, też Stanisława, dziś emerytowanego dziennikarza.

Recenzja nagrodzona (2pkt)