Jest to książka wieńcząca kilkuletnią kwerendę archiwalną, której celem było w miarę możliwości pełne zebranie i uporządkowanie informacji o zachowanych do dnia dzisiejszego aktach pochodzących z archiwów szlachty zamieszkującej Prusy Królewskie, przechowywanych obecnie w archiwach państwowych i bibliotekach. Autor starał się równocześnie uchwycić i omówić procesy archiwotwórcze, a więc wszystkie czynniki, w efekcie których powstawała dokumentacja aktowa narastająca w archiwach szlachty. Szczególny nacisk położył na odtworzenie wszelkich procedur zwyczajowych i prawnych, które wykształciły się w czasach I Rzeczpospolitej i decydowały o tworzeniu i archiwizacji materiału aktowego. Odrębnym problemem podjętym w rozprawie była próba określenia ilości i rozmiarów archiwów szlachty zamieszkującej Prusy Królewskie, a także omówienie ich wewnętrznej struktury.
Wyniki podjętych w niniejszej rozprawie badań - prowadzonych niemal wyłącznie na materiale pochodzącym z archiwów szlachty pruskiej - w wielu wypadkach odnieść można również do archiwów szlacheckich powstałych w innych częściach Rzeczypospolitej. Szczególnie przydatne w tym zakresie będą odtworzone procesy aktowtórcze dla archiwaliów prawno-majątkowych i akt działalności procesowej. Opisane w nich procesy mają charakter uniwersalny i odnoszą się prawdopodobnie do wszystkich ziem koronnych, a być może i litewskich.